1
„po co to taplać w oceanie…”
-nie dostrzegliśmy u pana żadnych  natury somatycznej, ani psychicznej, które mogłyby odpowiadać za pana stan. Nie jest pan zupełnie zdrowy... te uszczerbki są jednak drobne, nie są powiązane z pańską chorobą... ale! to nie wszystko jest jedno miejsce, jest tam mój dobry znajomy, ulica rękawka, podgórze, prosze pana...
-dowidzenia
Wyszedł trzasnąwszy drzwiami iszybkim energicznym krokiem poszedł do  wyjścia. Oddalając się słyszał  jeszcze głos ordynatora, który przestrzegał go przed niestosownym trybem życia. 
Minął  korytarz pomalowany wyblakłym, wybrakowanym zielonym i białym kolorem , którego nienawidził  .  Nie obchodziło go to czy wiedzieł czy nie wiedział co się z nim dzieje, obchodziła go tylko jego chód, jego nerwy, ich dygotanie.. cieszył się swoją pogardą, nienawiścią i tym, że może jaśnieć tymi uczuciami, rozsiewać je. zszedł na niższe piętro. doszedłszy do drzwi wyjściowych chwycił klamkę i... stracił całą deter minacje i pewność siebie, która wcześniej tak od niego emanowała, że cały personel szpitala byłby gotów usunąć mu się z drogi. Wiedział, że nie ma sensu tu zostać, ale z drugiej strony nie widział też najmniejszego sensu wychodzić. policzył do dziesięciu i pociągnął drzwi ku sobie.
Znowu poczuł przypływ energii i wrócił do poprzedniego tempa. "Tak, lepiej znaleść jak najszybciej w jakimś chłodnym miejscu, minąć te pomarszczone budynki i dojść do jakiegoś chwilowego azylu, potem można kontynuować..."Skręcił w szaro-czerwoną ulicę, która biegła bezpośrednio na rynek. Biegnąc prawie, popatrzył w górę, ku słońcu; mimo, że osłabione i przysłonięte lekką pylistą mgiełką, było w stanie wysłać kilka mocnych promieni wprost na jego oczy. Spuścił wzrok; chód choć nadal szybki stał się mniej skoordynowany i niezdarny, wyglądał jak ktoś kto uczy się biegać na szczudłach. Przechodnie mijali go jak nędznego lunatyka, który pomylił pory dnia.
Z każdym krokiem coraz bardziej posępniał, ulica wydawała mu się nieskończenie długa i monotonna- kostka brukowa i para japonek, kostka pantofli i para półbutów.cień. Światła.
Zatrzymał się i ogarnął wzrokiem okolicę- drzewa, kiosk pod kasztanem i wierza kościoła. Kloszardzi, studenci i paru tutejszych. Wszystko na swoim miejscu. Wszystko zanika i... czerwone zanikło, zielone się pojawiło. kiosk pod kasztanem, kasztan dawno ścięty, drzewa, drzewa przyciętę, a kościoł zaprasza do ogródka.

"Azyl? o co mi do cholery chodziło, do siebie muszę iść, nie zostanę przy tych walących się już prawie budynkach, nad słońcem przysłoniętym.." ktoś potrącił go. "Ostrząsnąć się, iśc, nie zwracać uwagi na ociężałe sunące lokomotywy ciał, omijać, patrzeć".
Skręcił w ulicę ambasad. Wydała mu się nieco mniej zatłoczona i rozświetlona; poza tym było mniej prawdopodobne, że ktoś się z nim przywita, że ktoś popatrzy mu w oczy i wypluje jakieś niewiele znaczące słowa, na które on będzie zobowiązany coś odpluć. 
Przypomniał sobie, że może skorzystać z tramwaju, który odjeżdża z placu wszystkich świętych i oszczędzić sobie widoku miejsc, które utraciwszy splendor zyskały sam, palący zanik. 
Po chwili usłyszał tępy, fabryczny dźwięk kół ocierających się o tory i stanął przed wejściem do tramwaju numer nr 7. Przyciskając guzik otwierający drzwi poczuł lekkie mrowienie w rękach i stopach. Już miał przenieść stopę na żelazną podłogę, gdy zorientował się, że nie może się ruszyć. nogi jak i ręce odmówiły mu posłuszeństwa. Poczuł ogromny opór, jakby jakaś wielka siła trzymała jego członki w wielkich rynnach. Nim daremna walka z siłą dobiegła końca, stracił przytomność.
Gdy się ocknął zobaczył zobaczył chmarę przechodniów, brzęczących jak muchy nad jego głową tę samą co zawsze monotonną melodią”-może pijany? narkoman. trzeba pomóc, co to a, pewnie jakiś,. o jaki młody jeszcze. smutne. znacie go. ja go widziałem...? a to chyba.” Te same głosy, to samo nastawienie, ten sam cel, czyli współudawanie, że nie jest się obojętnym. Tępy stukot mechanicznych mózgów, które  na rozkaz powszechnego rozkazu nadbiegły. 
Tylko bełkotliwe fragmenty wyłapywał jakby z oddali gdy wybudzał się z odrętwienia. Nagle promień słońca poraz kolejny tego dnia uderzył w jego oczy; mrużąc je rozejrzał się, zamroczony jeszcze dookoła siebie. Był okrążony przez grupkę gapiów,
-jak się czujesz? , wszystko dobrze? Co się stało, kolego?
patrzył tylko na nich z powątpiewaniem i pogardą. Zbieraał siły, by wstać i ruszyć dalej, gdy zobaczył, że tłum rozstąpił się, by przepuścić jakiegoś mężczyzne. 

-wtawaj, X.-usłyszał

2

W kawiarni "Podziemna" nie było dużego tłoku; kilka par, jeden student popijający piwo przy laptopie i grupka starszych ludzi rozmawiających, zdawać by się mogło ukradkiem, przy kawie. Dostojna, ubrana na czarno kelnerka o semickich rysach stała przy ścianie i przyglądała się ruchowi klientów. Kolejny zwykły wiosenny dzień pracy, kolejni których trzeba obsłużyć. Praca i  pozycja społeczna przygnębiały ją, czuła się p o n i ż o n a . Rekompesowała to sobie chłodem i dystansem wobec klientów. Nigdy nie uśmiechała się w pracy. 
Gdy zobaczyła mężczyzne taszczącego na ramieniu kogoś, którzy kierują się w stronę wejscia poczuła cichą złość; już miała podejść do nich i zagrodzić drogę, gdy spostrzegła, że ten drugi nie jest pijany.
Gdy usiedli, ociągając się podeszła do nich i zapytała czego sobie życzą i odeszła do baru z zamówieniem. Gdy wróciła zauważyła, że nie prowadzą zwykłej pogawędki; cedzą słowa, spoglądając gdzieś w dal albo milczą. By urozmaicić sobie czas, przesunęła się nico bliżej , by podsłuchać rozmowę 
-...i myślałem, że już nigdy nie zobaczę cię w tym stanie. Często ci się to zdarza?
X, patrząc w sufit zaciągnął się papierosem i odpowiedział flegmatycznie :
-nie, raz na tydzień, miesiąc, czasem częściej... różnie. czasem wydaje mi się, że to zależy od czegoś... ale, nie nie ma żadnej reguły. Z resztą, to nie jest zbyt uciążliwe, łącznie, z dojściem do normalnego stanu trwa to jakieś 10 minut, a sam opór jakieś 4, więc...
Przyjaciel popatrzył na niego i zamyślił się. 
-tak.. tak…mam propozycje. Pamiętasz Y? Ma knajpę gdzieś na ... i potrzebuje barmana, ja nie mogę tam pracować, z resztą sam wiesz. Ciebie dażył kiedyś dużą sympatią więc bez żadnych problemów dostałbys tą pracę.
Po dłuższej chwili X odpowiedział bezbarwnym tonem
-zastanowie się, dopiero co wyszedłem, na razie potrzebuję dnia, dwóch żeby… po prostu posiedzieć tam, u siebie, rozpuścić się w powietrzu.
-jak wolisz, ale ja uważam, że to świetne wyjście. Za co będziesz teraz żył? Poza tym, potrzebne Ci jakieś miejsc d…, cokolwiek…wykończysz się w tym swoim bloczku Komandosów.
X podniósł się z krzesła i zaczął iść w kierunku wyjścia, rzucił tylko niedbale "cześć" w kierunku pozostawionego stolika, gdzie Y ćmił jeszcze papierosa w zamyśleniu.
Twarz kelnerki była  nieco inna, gdy odprowadzała wzrokiem dziwnego klienta. Usta nie były już tak zaciśnięte jak wcześniej, zdawac by się mogło, że są półotwartę, swoista ciekawość ustąpiła miejsca oziębłości.

3

X od kawiarni nie miał już daleko do siebie. Z resztą mógł iść wzdłuż wałów wiślanych, drogą, której nie potępiał. Najbardziej denerwujące jednak były spojrzenia. Tępe, bawole spojrzenia, których chciał unikać, które wydawały mu się spojrzeniami jakichś odległych ras, które powinny dawno wymrzeć, a jednak-jednak są tu obecne, jakimś dziwnym ewolucyjnym trafem były w stanie przetrwać do dziś. Chyba, że ewolucja jest odwrotna i -tak na prawdę- jest regresem. Człowiek dostosowuje się sam do siebie, żeby odbić się we własnych tworach jak w lustrze i dostrzec uśmiech idioty. To kolejna farsa, kolejna logika, przestrzeń, w której żyje człowiek, on sam jest alogiczny.Logika, tylko pomaga mu ubrać najpierw majtki a potem spodnie; w niczym więcej. 
Zapadał zmrok
I bardzo dobrze, świetnie, to zapylone jasne nie będzie już nic wysyłać na tę część Europy aż do rana, i dojde spokojnie do tej arki gruzu, i... spłowiałej szarej budowli…a gdyby to były jakieś insekty to może bym i rozdeptywał? albo zostałbym biologiem. faszyzm. faszyzm to biologizm, nie pędź za szybko bo. i cała przestrzeń wypełniona piaskiem obok, po co? plaża nad wisłą, książki nad barem, impreza w krematorium. A potem raz jeszcze. To mewa i łabędzie białe, podpływają, niech odlecą. Koło bloku.
Pare mizernych drzew obrastało szare sześciany. X wszedł do jednego z nich i wsiadł do brązowej windy pomalowanej paroma różnymi kolarami pisaków, z potłuczonym abażurem, spod którego sączyło się metaliczne światło jarzeniówki. Wzniósł się na 7 piętro. Było już zupełnie ciemno.

4

Przebudził się nad ranem, o jednej z tych podłych godzin, kiedy ledwie snują się jakieś pastelowe kolory po przedmiotach, kiedy bezbarwność świata i jakaś naturalna pustka stają się prawie namacalne. Zdawał sobie sprawę z obrzydliwości tej sytuacji, dlatego też leżał nadal; czekał. Czas, który upływał rozmywał się w jego umyśle z resztkami snu, który jeszcze tłukły mu się po głowie- jakieś szare cienie biegną, nie da rady wstać, nie o tej porze, mija minuta, dwie, ale jakby zbierały się, wpadały do jekiegoś leja, tworzyły strumień, a cienie biegną i coś już można by w nich nawet rozpoznać, ale ten nieubłagany ciąg minut, bez zdarzeń i wyjące na zewnątrz auta.. ah, cień już widzę, to pewnie ja.. dosyć! 
powoli podniósł się z łóżka i powlókł do kuchni. Napuścił wody do czajnika, i zapaliwszy papierosa nasypał kawy do kubka. Każdą czynność wykonywał najszybciej jak mógł o tej porze, jednak nikt nie domyśliłby się patrząc na to, że tak właśnie jest- wydawało się to flegmatyczne i  niezdarne. 
Ujął kubek i podszedł do okna zapalając kolejnego papierosa. "Nic się nie zmieniło, cały dzień będzie równie piękny jak świt, smarko-blade chmury. Jak dymy z jakiejś płonącej fabryki "
Włączył radio. Mowiono w nim o audiencji ówczesnego papierzee. Jest już w polsce i chce przemawiać do trzydziesto paromilionowego tłumu, chce, żeby go słuchali. X dalej patrzył w dal, przez małe okno.
" jak nie pył przy słońcu, to pylasto-kłębiaste twory, i tak wydają się tym samym znakiem, zawsze. a Ci papierze ciągle tylko o znakach czasu.. niech wyjrzą przez okno, tam w cholerę znaków "
Stwierdził, że zje pół bułki z serem, na którą nie ma ochoty, ale która przynajmniej uspokoi jego żołądek. Jedyne co sprawiało mu przyjemność w ciągu dnia to kofeina i nikotyna; jedzenie traktował wyłącznie jako przymus, jako małe interludium między używkam  i papierosy lepiej smakowały. Nie był z resztą wyjątkiem. 
Poszedł do sypialni i wyciągnął zakurzony, podłużny pokrowiec„może zobaczę czy to jeszcze w jakiś sposób, czy to warte.. czy ja”. Wyciągnął z niego saksofon i położył na łóżku na którym sam też usiadł i wlepił wzrok w instrument. „to nie ma sensu, po co ja to wyciągam”. Nałożył pokrowiec z powrotem. Zapalił kolejnego papierosa i popatrzył tępo przed siebie. Patrzył tak przez trzydzieści minut.

Po porannej toalecie wyszedł przejść się nad wały wiślane. była 10 rano i świat dalej tonął w bladych barwach. Na powierzchni pływało kilku smętnych przechodni i jakiś biedak z metalowym kijem zbierający puszki. Na przeciwległym brzegu dwie pary czarnych buciorów uderzały miarowo o chodnik." nie próżnują, patrolują, zawsze chętni do pomocy"-prawie automatycznie przemknęło mu przez myśl. 
"Może jednak ta knajpa to nie jest najgłupszy pomysł. Ostatecznie mógłbym bezpłatnie pić kawę o każdej porze dnia, a może i coś tam się zdarzy, zdarzy? Ale co i po co... a może urozmaici."

5

-Może ozdobibyś te stoliki? nienajlepiej wyglądają. Niedługo muszę lecieć,  załatwić pare spraw, kawałek stąd.
zadzwoniła komórka
-tak, będę już u Ciebie niedługo, musiałem tu uporządkować jedną rzecz, tak, plan jest już gotowy i podpisany, wszystko ślicznie załatwione, nie masz się czym martwić. tak, data jest taka jak być powinna , nie przejmuj się, widzimy się później, wszystko przypilnowane, jak należy.
Nagle drzwi uchyliły się, a chłopcu za barem aż serce drgnęło-klient, o tej porze, może to zacznie jakoś działać, lepiej, może. X wszedł niepewnie rozglądając się dookoła- ściany obite bordową tkaniną, małe okrągłe stoliczki, jakiś stary gramofon i maszyna do pisania, znośnie, krakowska przedwojenna kawiarenka. i ciemno, to dobrze.   
Z rozmyślań wyrwał go przesadnie rześki głos M, w tonie przypominający spikera radiowego
- Witam Cię, ,  chcesz jednak tu popracować, świetnie!wspaniałe miejsce, można z niego dużo wyciągnąć, trzeba tylko odrobine je rozruszać , ja nie mam na to czasu, Ty się tym zajmiesz mam nadzieje, tak?-tępu uśmiech wykrzywił mu twarz- dowiedz się wszystkiego od G on tu już jakiś czas pracuje, tylko, że ledwo chłopak wyrabia, tydzień temu odeszła nam taka kelnereczka, i chłopak musiał na dwie zmiany latać, teraz ty ją zastąpisz, no, to do zobaczenia, musze iść, parę spraw mam jeszcze do załatwienia, o pieniądzach później pogadamy, ustalcie sobie grafik.

W końcu głos przestał brzęczeć mu nad uchem. Jeszcze tylko trzaśnięcie drzwi… tak, odetchnął spokojniej. Poprosił barmana o kawę.
-więc jak to tu jest? Spokojnie?
-raczej spokojnie, czasem coś się dzieje w nocy, czasem trzeba zamknąć wcześniej, bo nie ma nikogo poza dwoma meblami, które nie mają już za co pić; pewnie niedługo przyjdą. Zwykle stać ich na parę piw, potem jedyny z nich pożytek jest taki, że robią za wystrój knajpy. –przerwał na chwilę, ziewnął- takie typki koło, ja wiem czterdziestki?..  noa ale można na nich liczyć, jeden jest całkiem odważny a drugi przebiegły, nieźle się dobrali
X poczuł się zaciekawiony. Nie przeszkadzało mu to że barman mówił tonem znudzonym i bezbarwnym. Właściwie czuł pewną ulgę-wreszcie ktoś się nie nastręcza, myślał, wreszcie ktoś nie próbuje nachalnie zwrócić uwagi swoją osobą, miłe… i jest tu jakiś mikrokosmos. Dwaj odźwierni, którzy zostają tu do samego końca.. ciekawe czy wydzierają pieniądze swoim dzieciom, żonom, a później gdy wracają są ostro łajani… płacz, lamenty i… a z resztą pewnie nie, skoro są tu codziennie, to żony musiały ich dawno zostawić, która by zniosła codzienne pijaństwo? Tylko ta, która kocha, ale takich ludzi się nie kocha.. dlatego tu przychodzą, by poczuć jakąś wspólnotę, namiastkę uczuć…
-muszą być nieszczęśliwi ci dwaj, co tu przychodzą co? –odezwał się nagle
-nie wiem, nie obchodzi mnie to specjalnie. Nie wyglądają na nieszczęśliwych, raczej na przegranych, których ta ich przegrana specjalnie nie obchodzi. Ale są całkiem pocieszni… nie, nie, to nie są jakieś depresyjne typy.
-nie mówię przecież, że to katatonicy tylko… a z resztą nieważne. Sam zobaczę. 
Barman znowu lekko się pobudził gdy usłyszał szmer otwieranych drzwi. Weszła starsza dystyngowana kobieta, X spojrzał na nią tylko kątem oka. Zamówiła kawę. 
-i tak mniej więcej będzie do wieczora, no może o 5 coś się zmieni
-To dobrze, słuchaj, daj mi jeszcze jedną kawę, i będę leciał. Mam Cię zmienić jutro o 6 rozumiem? 
-tak, potem na przemian raz ja wieczór raz ty..
Na przemian wieczór, raz tak raz.. ale bez rutyny świetnie. Przujdą miał pięknie poszatkowane dni. Będę zmieniał dzień z nocą, będą mnie pory różne przeżuwały, ah, nie wyplują. Dobrze więc, to dla mnie, byle nie było zbyt wiele opornych chwil. Byle. 
-a tak poza tym to wiesz w co się pakujesz?- zapytał go niespodziewanie
-nie rozumiem, w co się pakuje?
-widzisz tu gdzieś kasę fiskalną? A, i popatrz na te pipy i spróbuj z nich nalać piwa..
Nie było kasy fiskalnej. Nie spróbował nalać piwa. Popatrzył na barmana, czekał aż ten rozwinie myśl.
-więc ta knajpa jest półlegalna. Tonie w długach i… pewnego dnia po prostu zostanie zamknięta-powiedział barman
-jakiego dnia?
-nie wiadomo, na razie się trzyma, ale sam zobaczysz pewnie ten dzień, to pewnie będzie niedługo. Można się tu przyczepić prawie do wszystkiego… dziwne, że jeszcze nikt nie wpadł na pomysł, żeby ją zamknąć-odpalił papierosa, zaciągnął się; wypuszczając dym dokończył zdanie- to jest upadająca knajpa
X popatrzył mu w oczy rozbawiony”mówi jakby się tym cholernie przejmował, upadająca.. a niech będzie nawet upadła, co mnie to obchodzi? A może to nawet lepiej, liznę trochę miazmatów, nie rozchoruje się przecież. Byle tylko reszta bywalców nie miała takiego pretensjonalnego tonu jak on, upada no i cóż?”ostatnią myśl wypowiedział na głos
-dużo nie zarobisz, poza tym… to nie jest tak naprawdę p r a c a, to coś innego, zrozumiesz. 
Uścisnął rękę koledze i wyszedł. Wszystko rzucało teraz dłuższy cień. Ulica pachniała ledwo uchwytnym zapachem moczu i szminki. X przystanął i popatrzył na szyld ”Jaskinia” wiszący nad knajpą. Czcionka tych paru liter była osobliwa, jakby uproszczony gotyk. Nad szyldem widniał wizerunek węża skierowanego pyskiem w stronę ulicy, z otwartą szczęką i językiem na wierzchu. Po zmierzchu neon zaczynał świecić na czerwono. Odwrócił się i poszedł w stronę rynku. Gdy doszedł do tętniącego mechanicznym życiem skrzyżowania Stradomskiej i Dietla pomyślał, że zadzwoni do Z. Wyciągnął komórkę i wykręcił numer. Umówili się za 10 minut na Grodzkiej, pod instytutem filozofii.
Nieśpiesznym krokaiem udał się na miejsce spotkania. . Poprawił nieco kołnierz i rozejrzał się wokoło, na plac, na krzyż katyński przyzdobiony wiązanką kwiatów i grupę turystó z azji, rzucił im onojętne spojrzenie, oni, odwzajemnili mu się zaciekawionym. Nie, nie zatrzymywac się, iśc dalej, szedł dalej, poprzez kostkę już brukową, świerzą, niedawno postawioną, tak niedawno ulica była jeszcze rozgnioną raną, ale ekipa dziellna ją załatała, ulepszyła dała jej nowe życie. Więc on stąpał po tym nowym życiu, po bokach też miał nowe życie starych murowanych bud. Wszystko śmiało mu się w oczy swą świerzą egzystencją szyderczo.  I rozrzedzone ciała sunęły pomiędzy nim, cieszące się pogodą, już zmęczonym słońcem, na szczęście zmęczonym, bo ile można atakować i w mariażu z  ciemnymi cząsteczkami truć całe miasto. okropne małzęśnstwo światłości z ciemnością. nie do zniesienia, a jak bardzo udane, tu, tu.
Doszedł do miejsca gdzie miał się spotkać z Z. Stanął. On już szedł w jego kierunku  luźnym krokiem, uśmiechając się. Odwzajemnił uśmiech, dlaczego nie, w końcu to dzięki niemu mógł przybić do nowego portu. 
-Widze, że dziś lepiej z tobą
-wiesz, ta knajpa nie jest tym czym myślałem, właściwie nie wiem czym jest, ale czymś "więcej", chyba.
-Ciesze się. Wiedziałem, że dobrze ci to zrobi. Nie wiem o co ci chodzi z tym "więcej", ale to tym lepiej z resztą. skręcimy tu?-odpowiedział, wskazując na planty. X zgodził się.
-a jak tam uczelnia? Zapyt
-miałem dziś wykład, wyszedł mi wyjątkowo świetnie-masz ogień? dzięki-wyszedł świetnie, studenci też zachwyceni, jak zwykle słuchają mnie wpatrzeni. Szczególnie te dzierlatki ze wsi, co przyjechały do wielkiego miasta i teraz je chłoną. A o czym mówiłem? O współczesny marksizmie, wiesz o Mouffe, hegemonii i tak dalej, oczywiście wszystko przedstawiłem z mojej perspektywy.. czuje się czasem jak drugi Kojeve, mam nadzieje, że będę miał równie wybitnych studentów co on.. niestety, to tylko nadzieja, widze same miernoty na sali, przyszli studiować filozofie bo nie wiedzieli co wybrać, albo nie udało im się dostać na inny kierunek, cóż, upada to wszystko teraz, coraz bardziej.. no a Ty, teraz się trochę wzniesiesz? 
-wzniosę? Nie wiem, to nie ode mnie zależy, ode mnie w mniejszym stopniu, ja nie mam siły kierować czymkolwiek, nie mam woli.
-aa, dla mnie to Ty poprostu masz bardzo dużo woli, bydle jesteś, jeśli o to chodzi, pociąg mógłbyś ciągnać. Pamiętasz jak wybraliśmy się na tę małą pustynię, wszyscy już jakoś odpadli, sapali, chcieli poczekać chwilę, ewentualnie narzekali. a ty prujesz dalej, leje się z ciebie ale prujesz.. tak samo, wtedy kiedy byliśmy w chucie, dawno to było, pamiętasz?, chcieliśmy ją sobie nocą pozwiedzać i koło tego kina zaczapiło nas tych dwóch osiłków, chcieli pieniądze, daliśmy im te 4 zł, a potem zaczeli wyzywać i pyskować, my, pamiętasz, takie cherlaki a my im odpowiadamy, żeby się odpierdolili.. tak i łomot na spuścili okropny... ale kiedy ja już skamlałem, że przepraszam ich za do "odpierdolcie się", ty mimo tych razów co dostałeś, to dalej na pytanie przeprosisz odpowiadałeś "odpierdolcie się". Musiałem im powiedzieć, że jesteś chory umysłowo, cha cha.. ale ty bydle jesteś jeśli o wole idzie, tylko, że teraz całą wpakowałeś jakoś do środka, w siebie.. skumolowała się i cię tak przytrzymuje, właśnie tak jest...
- to było dawno, szczególnie ta chuta i pijany byłem, ty też. A co do tego Twojej teorti  przecież to nie ma najmniejszego sensu, żeby jakieś skumolowane siły psychiczne, moje własne! trzymały mnie... kolejne Twoje bzdury, których ni to potwierdzić ni zaprzeczyć im.. możesz tylko się na ten temat rozpisać, wielką pracę napisz i wkład wielki będziesz miał w rozwój myśli. 
- spokojnie. a jak to się właściwie zaczęło? pamiętasz początek?
-początek.. przecież ci mówiłem już, poprostu któregoś dnia, tyle. wcześniej tylko miałem taki sen..
-jaki sen?- zapytał zaciekawiony
-apokaliptyczne- powedział uśmiechając się ironicznie- gdzieś w okolicach kopca kościuszki zaczęło się dymi, ogromne kłęby dymu zasnuły całe miasto. Ludzie wpadli w panikę, wybiegali na ulice, patrzyli przerażeni, a dymu było coraz więcej. W końcu zaczeli padać, jak domino, klap, klap. a ja stałem patrzyłem na to i nie chciałem nic zrobić, nie chciałem bo uważałem, że i tak nie dam rady. potem zobaczyłem huragan, który nadciągał z drugiej strony, gdzieś od wawelu, wiesz, niby jakieś wybawienie. No  i ja w ten huragan splunąłem, a ślina, oczywiście wróciła na moją twarz. I o obudziłem się. niewiele snów pamiętam, ale ten jakoś wbił mi się w pamięć
-ładny plastyczny... a Twoje zachowanie w tym śnie.. nikt inny by się tak nie mógł zachować w obliczu katastrofy, pluć na wybawienie. jesteś findesjeklowa świnia. 
-przestań już z tymi nalepkami. Sam sobie możesz świecić nimi gdzie chcesz, może paradować po całym mieście ze swoim marksizmem, sloterdikizmem czy kurwa nie wiem kurwa czymt. ale odemnie się odczep.
X zmarszczył brwi i wbił wzrok w ziemie.
-i ja też mam na twój temet teorie, że ciebie nie ma, i nie ma dle ciebie nikogo, ludzie i rzeczy powstają dopiero jak im nalepisz jakiś zprefabrykowany emblemat.
-ale tak jest właśnie, tak działa język i za nim wszystko.
-no cóż jeśli tak mówi wyższa instancja..  nie ma dyskusji.
-nie kłućmy się dawno się
-a może właśnie na to przyszedł czas, żeby się kłucić. uważasz się za przyjaciela, tak? więc nie możemy się kłucić o istotne kwestie, bo bo.. co boisz się, że odejde za daleko w twoich oczach od jedynej doktryny. taak, rzeczywiście nie ma sensu się kłucić i nie ma sensu czegoś opartego na strachu nazywać przyjaźnią. tożssamość nazywasz przyjaźnią? co ty nią nazywasz? 
-zapędziłeś się za daleko, przecież często się nie zgadzamy, właśnie za to cie cenie, że mogę z tobą dyskutować, ale ty to wszystko przeżywasz za mocno, jakiś polski romantyzm w ciebie wstąpił, niedługo powiesz mi, że jestem nihilistą bo nie wierze istnienie świata. Opanuj się stary, widzisz znowu tracisz wolę na jakieś głupoty, gorączkujesz się. ja muszę wracać, mam kolejny wykład, a Ty co? idziesz do swojej zatęchłej nory czy do pracy?
-urżnąć się.
Popatrzył pogardliwie na istytut filozofii, oświeceniowy budyneczek, stojący w sąsiedztwie kościoła piotra i pawła i  przyspieszył kroku. Cała ta dyskusja i ton F wprawił go w rozdrażnienie"ma się za wyższego bo studia skończył, wykłada.. a chuja by skończył gdyby nie pomoc tylu ludzi.. z resztą teraz i tak idzie po najmniejszej linii oporu.. jakimś bzdurami zaśmieca te i tak już doszczętnie zasrane mury, czemu się nie walą? niech się ta piekielna ulica skończa.. wrzaski, rozmowy i ulotki," cztery osoby ustawione w kolumne rozdawały reklamy"nie nie chce, wpychają mi to jakby pieniądze rozdawali.. i te ich miny smutne i wkurwione, nie do zniesienia, chyba umierają z głodu żeby..." Był już na głównej połaci miasta, całej upstrzonej turystami i przekupkami; skręcił w Bracką, gdzie było ciemniej i mniej zgrzytliwie, a mrowisko ludzkie rzedło.
„ i po co to całe myślenie o wyzwoleniu… czy tam się już nie zatraciła sama myśl o wyzwoleniu, w tych wszystkich teoriach? Po co komu dziś wyzwolenie, ci piewcy tacy jak on też w to nie wierzą, zajmują tym umysł, po to by był zajęty, by coś tam bulgotało za oczami… a nie wiedzą, że wyzwolić to mogą się sami, gdyby przestali myśleć o kluczu, jakby przestali to kraty by same się rozszerzyły.

Kraty więzienia są tak szerokie, po co je zwężać myślą o kluczu?

 Przechodnie sunęli wzdłuż dwóch pasów, żeby wrócić. X razem z nimi.

Tępo miasta ustawało, robiło się ślamazarne, bezwstydnie wysyłało rytmiczne nic, nic- jak dźwięk radaru.  Ale tym też się dało rozpalić jakąś przestrzeń chodź by i najbardziej wymagającą. Nic było pianą miasta, fala się przetoczyła zostawiając parę wielorybów na suchym lądzie.